Metaprogramy w akcji

Metaprogramy w akcji Image courtesy of Stuart Miles/FreeDigitalPhotos.net

Prezentujemy cykl artykułów poświęconych zastosowaniom neurolingwistycznego programowania (NLP) w kreowaniu własnego życia i satysfakcjonujących kontaktów z innymi ludźmi.

W rozumieniu NLP każdy człowiek, niezależnie od jego życiowych doświadczeń, ma w sobie wystarczający potencjał, aby żyć dobrze i szczęśliwie. Osoba, poznająca NLP, uczy się, jak pozbywać się ograniczających myśli i przekonań, jak gromadzić własne atuty, jak rozwijać strategie skutecznego działania, jak zmieniać strategie mało konstruktywne w pewnych sytuacjach. Jak - wreszcie - ucząc się od siebie nawzajem, szanując swoje różnice, rozwijać swoją kreatywność i... umacniać atuty lub je odkrywać...?!


Chcę, pragnę, potrzebuję, dążę

- wyrazy określające aktywność, działanie, zorientowane na jasne sprecyzowanie celu oraz czasu jego realizacji. Zanim wypowiesz, określisz to, czego chcesz, pragniesz, w twojej głowie zaistnieje myśl-wizja, marzenie o czymś, o kimś. Jedna myśl wyzwala inną, impuls spowodowany obrazem, uczuciem, czasem dźwiękiem czy odczuciem z ciała. Za tym pójdzie cała seria skojarzeń - wyobrażeń. W ten sposób, Twój system nerwowy zaczyna nadawać komunikat, który realizujesz lub nie. Od czego więc zależy owo "tak" lub "nie"? Od twojej historii życia określonej wyznaczonymi wartościami, systemem przekonań, osobistymi niepowtarzalnymi doświadczeniami.

Osoby aktywne, zorientowane na cel, szybciej podążą do swojego marzenia o przyszłości, szybciej zgromadzą plusy planowanego przedsięwzięcia, szybciej zrobią pierwszy, a potem następny krok. Szybciej też natrafią na przeszkody i trudne do przewidzenia okoliczności. Nie przewidziane, gdyż zapatrzone w swój cel, zechcą zrealizować go jak najprędzej. Napotykając przeszkody, albo z determinacją zaczną je usuwać albo zniechęcone porzucą swój cel, by rzucić się w inne działanie, dążenie. W pierwszym przypadku - nauczą się na błędach, w drugim - stracą taką możliwość. Jak to się dzieje, że jednym "aktywnym" udaje się, innym - połowicznie lub wcale? Od czego zależy efektywność osiągnięć jednych i mała skuteczność innych?
W języku NLP - metody uczenia się, m.in. poprzez własne i innych skuteczne strategie postępowania, pozytywne zwroty z mowy ciała, aktywny język, zależy to w dużej mierze od metaprogramów, którymi posługuje się dana osoba wyznaczająca sobie cel.

Cóż to takiego kryje się pod terminem metaprogramy?

Mówiąc najprościej, to indywidualne sposoby postrzegania otaczającej każdego z nas rzeczywistości, sposoby sortowania, grupowania otaczających zjawisk, osób, przedmiotów itp. Każdy człowiek postrzega bowiem świat przez pryzmat własnego filtra rzeczywistości.
Bodźce docierające do nas są tak silne i jest ich tak wiele, że - aby wytrzymać ów natłok informacji - umysł sortuje ich mnogość. Jedne przyjmuje świadomie i pamięta (funkcja lewej półkuli mózgowej), inne wtłacza do podświadomości (w języku NLP do umysłu nieświadomego) czyli do prawej półkuli mózgowej. W ten sposób przechowujemy informacje - jedne wykorzystując świadomie, odtwarzając je, z innych korzystając czasami - w zależności od stopnia elastyczności człowieka - w momentach tzw. "olśnienia", którego nie potrafisz w danym momencie wytłumaczyć logicznie.

Wracając do tematu, spróbujmy uargumentować wpływ metaprogramów na skuteczność i szybkość działania, ich wpływ potem na ewentualne zyski i straty. Twórcy NLP - R. Bandler i J. Grinder, obserwując zachowania ludzkie, wyodrębnili klika zasadniczych sposobów sortowania rzeczywistości czyli metaprogramów.

"DO" i "OD"


W tej części omówimy metaprogramy "DO" i "OD" określające dwa skrajne podejścia do formułowania celu lub rozwiązania problemu. Metaprogram "DO", nastawiony na dążenie do celu, charakteryzuje ludzi chcących szybko rozwiązać problem, osiągnąć założony cel. Widoczne jest to w ich mowie ciała i języku. Twierdzą oni, np. że: "chcą osiągnąć", "pragną zdobyć", "dążą do rozwiązania". Osoby takie zwykle, skupiając się na dążeniu, nie dostrzegają jednak przeszkód i możliwości ewentualnych modyfikacji celu lub strategii własnego działania,po prostu "prą naprzód".
Krańcowym przeciwieństwem osób nastawionych "DO" są ludzie określający się poprzez przewidywanie tego, czego chcą uniknąć, czyli w języku NLP osoby nastawione "OD". Będą one więc: "unikać tego, żeby...", będą "nie chcieć robić..." Człowiek taki używa zwrotów: "nie widzę tego...", "nie mogę zrobić tego, gdyż..." itp. Zatem jego postawa wobec problemu lub celu będzie przede wszystkim odzwierciedlać przewidywane trudności, możliwe przeszkody.
Osoba reprezentująca taki metaprogram, dopiero, kiedy wyczerpie swoje wątpliwości, jest w stanie dojść do swojego "Tak" czyli zrobić krok do przodu.

Możliwe



W rzeczywistości jednak każdy z nas jest bliżej lub dalej środka linii : "DO - OD". Im jesteś bliżej środka, tym skuteczniej działasz, przewidując trudności. Idąc naprzód, jesteś wówczas w stanie łatwiej modyfikować swoje dążenie do celu. Im bardziej konkretnie i precyzyjnie określasz swój cel, tym łatwiej, obracając się w konkretnej rzeczywistości - działasz. Możesz też uczyć się od innych ludzi obserwując, podglądając ich strategię działania i uważnie wsłuchując się w ich język (dobór słownictwa, użycie czasowników w trybie orzekającym i czasie teraźniejszym). Możesz tak postępować, choć wcześniej musisz zobaczyć i usłyszeć, poczuć że to, co planujesz, jest dla Ciebie w Twoim świecie - Możliwe.
O tym jednak w następnym odcinku opowieści o "metaprogramach w akcji" i zależności twojego działania od twoich sposobów segregowania informacji.

Pomocą w uczeniu się nowych przekonań i zachowań może służyć bajka, opowieść z metaforą. Chcemy ją Tobie zadedykować,ale o tym w natępnej części artykułu.

Podobne artykuły:

HOMOSUM Ośrodek Psychoedukacji