Twoje wynagrodzenie to Twoja sprawa

Twoje wynagrodzenie to Twoja sprawa web.gov.pl

Pewnie wiesz, jaka jest różnica między wynagrodzeniem netto i brutto. Pewnie wiesz też, że ta różnica jest stanowczo zbyt duża. Razem ze znajomymi narzekasz na wysokie podatki, składki, ubezpieczenie, ale powiedz szczerze: czy wiesz, co opłacasz?

Oczywiście, najlepszą odpowiedzią na powyższe pytania jest: „to zależy”. Najważniejszą rzeczą jest bowiem kwestia określenia formy umowy, jaką zawarłeś z pracodawcą. To od niej zależą przywileje pracownicze i wynagrodzenie oraz wysokość ubezpieczenia, jakie zapłaci Twój pracodawca (chociaż właściwie to Ty je w części zapłacisz, bo od kwoty brutto pracodawca odprowadza składki ZUS składające się z dwóch części w podobnej wysokości: jedna część stanowi koszt pracodawcy związany z zatrudnieniem, a druga pomniejsza Twoją kwotę brutto wynagrodzenia, za jaką pracujesz). Nie oznacza to jednak, że swoją wiedzę z zakresu płac masz ograniczyć do rodzaju umowy, jaką zawarłeś.

Wiedzieć zawsze warto

Dobrze byłoby, abyś wiedział możliwie najwięcej o wszystkich formach kontraktów i sposobów wynagradzania. To pozwoli Ci przecież na dokonywanie najkorzystniejszych dla Ciebie wyborów, na merytoryczne negocjacje i uniknięcie pomyłek. Być może zamiast umowy o pracę lepiej byłoby, abyś zawarł kontakt menadżerski? Jeśli pracujesz na umowę o dzieło, może powinieneś pracować na podstawie umowy zlecenia (nie każda umowa o dzieło, która powszechnie jest stosowana, może faktycznie nią być). Powinieneś także znać swoje prawa. Wiedzieć, kiedy należy Ci się dodatkowy dzień wolny od pracy w jakiej wysokości i na jakiej podstawie, jak powinny być rozliczane Twoje nadgodziny i kiedy pracodawca powinien zapewnić Ci wodę. Jeśli jesteś rodzicem (lub planujesz nim być) szczególnie ważne są (będą) kwestie przywilejów – kiedy matce przysługuje przerwa na karmienie, ile godzin przed komputerem może spędzić kobieta w ciąży, jak korzystnie „podzielić” urlop pomiędzy rodziców. Jeśli natomiast jesteś studentem, musisz wiedzieć, jak naliczane są Twoje składki i kiedy zgłosić w firmie, że już obroniłeś pracę licencjacką/magisterską.

Czego Jaś się nie nauczy…

Wiedzy tego typu nie poznasz w szkole. Prawo pracy jest często nowelizowane, zatem nawet jeśli na lekcjach przedsiębiorczości w liceum mówiono o formach umów, nie polegaj na swoich notatkach. Odpowiednich przepisów możesz szukać na branżowych portalach czy merytorycznych artykułach. Uważaj jednak na anonimowych „specjalistów”, który radzą na forach w oparciu o swoje doświadczenia. Przykład koleżanki (nawet najlepszej), sąsiada czy przyjaciółki cioci nie jest żadnym argumentem ani dowodem. Co prawda, odpowiedzialność za ewentualne błędy w rozliczaniu spoczywa na pracodawcy, jednak i tak powinieneś wiedzieć, jakie informacje mu zgłaszać. Zanim zaczniesz narzekać na niekompetentną kadrową, przelicz, ile faktycznie powinno wynosić Twoje wynagrodzenie.

Wiedza jednorazowa?

Zawsze miej świadomość, że prawo jest często nowelizowane. Już w styczniu czeka nas kolejna rewolucja – „ozusowanie” umów zlecenia, czyli coś, o czym jeszcze dwa lata temu nikt nie mówił. Skoro zmieniają się zasady, musi zmienić się Twoja wiedza. Jeśli chcesz być specjalistą i z pełną odpowiedzialnością móc powiedzieć, że wiesz, na co pracujesz – powinieneś być na bieżąco. Przed Tobą więc nie tylko jednorazowe przeczytanie artykułu czy podejście do kursu, ale ciągłe zdobywanie wiedzy. Nie martw się jednak –ta wiedza będzie procentować. To Twoja inwestycja!

Tax Consilium Sp. z o.o. Renata Petryka