Czym jest strategia?

Czym jest strategia? www.sxc.hu

Słowo strategia, podobnie jak wiele innych słów i całych koncepcji funkcjonowania społeczeństw pochodzi ze starożytnej Grecji. Strategia oznacza sztukę dowodzenia.

Jaką macie strategię? – spytałem zupełnie niedawno jednego z prezesów pewnej firmy usługowej, największej w swojej branży w Polsce? Po chwili usłyszałem: Intensywnie pracować nad realizacją naszych celów; pasja – tak, trzeba pracować z pasją. Czy tę wypowiedź można uznać za strategię przedsiębiorstwa? To raczej prezentacja pewnych postulatów, czy zasad pracy.

Czym jest strategia? Po co w ogóle i kiedy tworzyć strategie? Dlaczego jedne organizacje osiągają wspaniałe rezultaty, nie mając w ogóle spisanych strategii a inne zaś tworzą fantastyczne strategie, których nie potrafią wdrożyć lub po wdrożeniu nie osiągają pożądanych rezultatów? Oto pytania, na które odpowiada niniejszy artykuł.

Podobne artykuły:

Wbrew wszelkim pozorom nie jest łatwo o spójną i wspólnie akceptowalną definicję słowa strategia. Okazuje się, że w praktyce, nawet bardzo doświadczeni menedżerowie zapytani o strategię opowiadają o dalekosiężnych, zawieszonych mocno w chmurach wizjach, o konieczności zdobywania nowych rynków i zwiększenia sprzedaży, bądź o konieczności pracy z pasją, jak wspomniany menedżer. Potem przychodzi refleksja, czy strategia to coś na najbliższe pięć lat, czy też raczej na najbliższy rok, czy kwartał?

Wikipedia pisze, że strategia to przyjęta przez daną organizację ogólna koncepcja działania, mająca zapewnić realizację jej fundamentalnych celów. I dalej: strategia organizacji może przyjąć formę skonkretyzowanego, długofalowego planu działań lub stanowić wzorzec i zbiór zasad postępowania względem wyzwań płynących z jej otoczenia. W sensie najbardziej ogólnym strategia ma zapewnić przetrwanie i rozwój organizacji.

Słowo strategia, podobnie jak wiele innych słów i całych koncepcji funkcjonowania społeczeństw pochodzi ze starożytnej Grecji. Strategia oznacza sztukę dowodzenia. Dowódcy zaś zajmują się wyznaczaniem celów do osiągnięcia, organizowaniem armii w sposób umożliwiający osiągnięcie tych celów, motywowaniem i przewodzeniem swoim żołnierzom a w końcu kontrolą ich poczynań i weryfikacją przyjętych planów – zupełnie jak współcześni menedżerowie. Sztuka dowodzenia, podobnie jak sztuka zarządzania to sztuka osiągania rezultatów przy pomocy dostępnych zasobów.

Strategia oznacza zatem całokształt działań i zaniechań podejmowanych przez kierownictwo danego zespołu, Firmy czy Państwa, zmierzających do osiągnięcia pożądanych celów. Strategia uwzględnia wszystkie czynniki sprzyjające i utrudniające osiągnięcie celów. Strategia jest drogą do celu!

Z punktu widzenia rozciągnięcia w czasie cele mogą być długo-, średnio- czy też krótko-terminowe. Menedżerowie pytani o cele długo-terminowe (zwykle cele na przynajmniej dwa, trzy lub pięć lat) nazywają je strategicznymi. Czy oznacza to, że cele na najbliższy rok, czy kwartał nie są już strategiczne? Czy nie są istotne dla życia i skuteczności danej organizacji?

Odpowiedzi na te pytania mają w zasadzie znaczenie tylko teoretyczne. W praktyce, w biznesie najważniejsza jest zdolność do wzmocnienia wszystkiego tego co nas wspiera i osłabienia tego co nam utrudnia osiąganie pożądanych rezultatów. Jeśli jakaś organizacja osiągnęła wspaniałe cele i przyniosła swoim interesariuszom oczekiwane przez nich wartości znaczy to, że MIAŁA DOBRĄ STRATEGIĘ. Oczywiście wszyscy chcielibyśmy mieć dobre strategie – czyli takie, które prowadzą do osiągnięcia a nawet przekroczenia pożądanych przez nas celów. Często menedżerowie pytani o przyczyny, dla których osiągnęli wspaniałe rezultaty mówią właśnie – mieliśmy dobrą strategię. I mają rację! A co jeśli pytamy menedżerów dlaczego nie osiągnęli pożądanych rezultatów, a oni odpowiadają – mieliśmy złą strategię. Tu racji nie mają! 

Jeśli jakaś organizacja nie osiągnęła założonych celów, oznacza to, że miała świetną STRATEGIĘ na nie osiągnięcie oczekiwanych rezultatów... Strategia to droga prowadząca do określonych celów i dlatego nigdy, dopóki jej nie przejdziemy nie będziemy wiedzieli czy strategia, którą właśnie opracowaliśmy jest dobra, czy zła. Po prostu nie można mieć 100% pewności a propos tego co wydarzy się w przyszłości. Przyszłość można tylko szacować na podstawie odpowiednio prowadzonych symulacji.

Po co w takim razie tworzyć strategię? Może w ogóle nie warto zaprzątać sobie głowy tworzeniem strategii, skoro i tak nasze założenia sprzed realizacji celów i zadań najprawdopodobniej okażą się błędne? Czy możliwe jest zatem, że strategią jakiejś firmy jest właśnie brak strategii? Innymi słowy pytanie to brzmi – czy można osiągnąć pożądane rezultaty bez wcześniejszego określenia sposobu w jaki się te cele osiągnie? Oczywiście, że tak. I bardzo wiele organizacji działa bez formułowania strategii, albo też formułuje ją w sposób bardzo ogólnikowy, albo też nie przekazuje własnej strategii w formie celów i zadań swoim pracownikom... Czy to dobrze, czy źle?

Executive-Conversation Polska s.j. Janusz Kamieński