Ile warta jest Twoja firma?

Ile warta jest Twoja firma? © Picture-Factory - Fotolia.com

Odwieczna zasada kupiecka mówi, że każdy towar jest wart tyle, ile ktoś jest gotowy za niego zapłacić. Jednakże, ile wart jest towar, którego nie ma jeszcze na rynku? Ile warte może być przedsiębiorstwo, które jest właśnie takim specyficznym towarem?

Wycena przedsiębiorstwa przydatna jest w wielu sytuacjach, jednakże przede wszystkim wtedy, gdy dochodzi do sprzedaży firmy lub jej udziałów bądź też pozyskiwania inwestora. Jej rzetelne sporządzenie pomaga w osiągnięciu lepszych warunków transakcji, bowiem w trakcie negocjacji pozwala oprzeć się na faktach, a nie na intuicyjnych odczuciach i emocjach. Tym samym pozwala uniknąć sytuacji, gdy wyobrażenie właściciela znacznie przekracza realną wartość firmy (albo, przeciwnie, to wyobrażenie zdecydowanie nie oszacowuje wartości firmy), przez co mogłoby nie dojść do transakcji na obiektywnych warunkach. Istnieją też przypadki, w których sporządzenie wyceny firmy jest wymagane przez prawo, np. prywatyzacje, przekształcenia prawych form działania podmiotów gospodarczych, fuzje, przejęcia czy podziały spółek. Wycena firmy może też być użyteczna w przypadku ubiegania się o kredyty, gdy przedsiębiorstwo lub jego część wykorzystywane są jako zabezpieczenie udzielonego finansowania.

Aby przybliżyć tematykę szacowania wartości spółek, w niniejszym artykule omówione zostaną 3 najczęściej stosowane metody wyceny przedsiębiorstw: majątkowe (w szczególności skorygowanych aktywów netto), metody dochodowe (metoda zdyskontowanych przepływów pieniężnych) oraz metoda porównawcza. Zwykle wyceny przeprowadza się z jednoczesnym użyciem co najmniej 2 metod, co pozwala uzyskać bardziej realny wynik.

Metody majątkowe (metoda skorygowanych aktywów netto)

Metody majątkowe wycen przedsiębiorstw traktują firmy jako obciążone zobowiązaniami zestawy składników majątkowych. Wartość firmy jest w tych metodach szacowana jako wartość majątku minus zobowiązania, które finansują częściowo ten majątek. Stosuje się kilka metod majątkowych, najpopularniejsze z nich to:

  • Metoda likwidacyjna – pokazuje za jaką kwotę można sprzedać majątek w przypadku likwidacji firmy.
  • Metoda odtworzeniowa – pokazuje, jakich kwot potrzeba, aby zbudować taką samą firmę od podstaw.
  • Metoda skorygowanych aktywów netto - opiera się na wartościach księgowych majątku i zobowiązań przedsiębiorstwa, która zostanie tu omówiona szerzej.

W idealnych warunkach wycena przedsiębiorstwa polegałaby na oszacowaniu wartości każdego z elementów majątku z osobna, a następnie odjęciu wszystkich zobowiązań. Otrzymujemy wówczas wartość aktywów netto (czyli pomniejszoną o zobowiązania), skorygowaną względem wartości księgowej.

Wartość wyceny skorygowanych aktywów netto zwykle zaniża wartość przedsiębiorstwa działającego. Nie uwzględnia ona na przykład wartości kontraktów firmy, wiedzy pracowników oraz nie zawsze uwzględnia się w niej wartość znaków towarowych.

Przykład

Firma zajmująca się obróbką metali posiada w swoich aktywach:

  • Budynek biurowy o wartości (zgodnie z operatem szacunkowym z 2009 roku) 3 mln zł.
  • Budynek produkcyjny o wartości (zgodnie z operatem szacunkowym z 2009 roku) 5 mln zł.
  • Linię produkcyjną z 2003 roku o wartości ocenionej przez rzeczoznawcę 0,5 mln zł.
  • Zapasy materiałów i produktów o wartości 4 mln zł.
  • Należności o wartości 3 mln zł, z czego 0,5 mln zł nieściągalne.

Łączna wartość aktywów wynosi 15 mln zł (jest to wartość rynkowa aktywów, która może istotnie różnić się od wartości zapisanej w księgach).

Równocześnie, wartość zobowiązań firmy, to dwa kredyty inwestycyjne o wartości łącznej 8 mln zł oraz zobowiązania wobec dostawców o wartości 3 mln zł. Wartość zobowiązań to w sumie 11 mln zł.

Na tej podstawie otrzymujemy skorygowaną wartość aktywów netto w wysokości 15 -11= 4 mln zł.

Zalety

  • Wycena metodą skorygowanych aktywów netto jest wyceną obiektywną i łatwą do samodzielnego przeprowadzenia.
  • Wymaga zebrania jedynie podstawowych danych.
  • Największą użyteczność wykazuje w przypadku przedsiębiorstw o wysokiej udziale majątku trwałego w wartości całej firmy - w tradycyjnych branżach produkcyjnych.

Wady

  • Wartość wyceny skorygowanych aktywów netto zwykle zaniża wartość przedsiębiorstwa działającego.
  • Nie uwzględnia nieewidencjonowanych w bilansie, a istotnych składowych wartości przedsiębiorstwa np.: kontraktów firmy, wiedzy pracowników, posiadanych marek i wartości znaków towarowych.

Wycena Metodą Dochodową (metoda zdyskontowanych przepływów pieniężnych)

Metody dochodowe, w powszechnej opinii, najlepiej oddają wartość przedsiębiorstwa. Traktują one firmę jako narzędzie do wytwarzania dochodu. Wartość firmy najwierniej oddana jest wtedy jako obliczona na dzień dzisiejszy wartość dochodu wygenerowanego przez firmę w przyszłych latach. Dochód ten może być mierzony np. dywidendą, ekonomiczną wartością dodaną czy wreszcie wolnymi przepływami pieniężnymi (opisane poniżej).

W metodzie zdyskontowanych przepływów pieniężnych wartość firmy jest definiowana jako odpowiedź na pytanie: ile dzisiaj warte są wszystkie wolne przepływy pieniężne, jakie wygeneruje spółka w przyszłości. W terminologii finansowej jest to tzw. wartość zdyskontowana (pomniejszona o możliwe do uzyskania odsetki od posiadanego kapitału).

Wartość przepływów pieniężnych w każdym roku określa się jako kwotę, jaką w danym roku prowadzenia działalności właściciele mogą wypłacić sobie w postaci np. dywidend lub innej formy udziału w zyskach, oczywiście po dokonaniu wszelkich koniecznych inwestycji. Metoda ta jest uznawana za najlepszą, bowiem pokazuje, ile środków pieniężnych może faktycznie wygenerować biznes w przyszłości. Ich wartość oblicza się następująco:

Wolne Przepływy = Zysk netto + Amortyzacja – Inwestycje – Zmiana w kapitale netto + Saldo spłaty zadłużenia

Do obliczenia dzisiejszej wartości przyszłych przepływów stosuje się modele szacowania tzw. kosztu kapitału, dla potrzeb poniższego przykładu możemy przyjąć, że dla małych i średnich prywatnych firm przyjmuje się ten parametr w wysokości ok. 20%. Oznacza to, że przepływy w każdym kolejnym roku warte są z perspektywy wcześniejszego roku 20% mniej, i tak złotówka otrzymana za rok jest dziś warta 0,8 zł, a za lat 5, 0,4 zł, przy założeniu kosztu kapitału 20%.

Wartość wolnych przepływów w przyszłości na dzisiaj (czyli obecną wycenę spółki) oblicza się jako sumę wartości przepływów z uwzględnieniem kosztu kapitału. Zwykle przygotowuje się prognozę przepływów na okres 5-10 lat, po którym to okresie zakłada się albo stałą wysokość przepływów, albo rosnącą o określony procent. Wartość przepływów po okresie prognozy oblicza się w sposób uproszczony, jako sumę nieskończonego ciągu geometrycznego (tzw. wartość rezydualna).

Podobne artykuły:

Marcin Majewski Augeo Ventures sp. z o.o. 1

Dalej

x

0 komentarzy

Nie udało się dodać komentarza, spróbuj ponownie za chwilę

Komentarz powinien być dłuższy niż 5 znaków

Prosze wprowadzić prawidłowy adres e-mail

Nick powinien być dłuższy niż 4 znaki