Urlopy tuż, tuż

Urlopy tuż, tuż Image courtesy of Salvatore Vuono/FreeDigitalPhotos.net

Za czas przebywania na urlopie wypoczynkowym pracownikowi należy się wynagrodzenie. Jeżeli część wynagrodzenia stanowią składniki zmienne, uwzględnia się w tym zakresie przeciętne wynagrodzenie w okresie 3 miesięcy poprzedzających.

Sezon urlopowy zbliża się wielkimi krokami. Wielu z nas planuje już rodzinne wojaże w kraju lub poza naszymi granicami. Mimo, że w czasie urlopu nie pracujemy, warto nie zapominać o prawach pracownika w tym czasie.

Jednym z podstawowych praw pracownika jest prawo do corocznego, nieprzerwanego i płatnego urlopu wypoczynkowego. Prawa tego pracownik nie może się zrzec. Prawo do urlopu wypoczynkowego nabywa pracownik z początkiem każdego roku. Nie dotyczy to jednak pracownika podejmującego pracę po raz pierwszy w życiu, który w roku rozpoczęcia pracy nabywa prawo do urlopu po przepracowaniu każdego miesiąca, w wymiarze odpowiadającym 1/12 wymiaru rocznego.

Ile dni dla kogo

Staż pracy pracownika to podstawa ustalenia wymiaru przysługującego urlopu wypoczynkowego. W przypadku gdy pracownik zatrudniony jest krócej niż 10 lat - wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi 20 dni, jeśli zaś zatrudnienie trwa co najmniej 10 lat - wówczas pracownikowi przysługuje 26 dni.


Jeśli pracownik zatrudniony jest w niepełnym wymiarze czasowym, wymiar urlopu wypoczynkowego ustala się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy. Przykładowo zatem: pracownikowi zatrudnionemu na 1/2 etatu przysługuje 10 dni urlopu wypoczynkowego jeżeli jest zatrudniony krócej niż 10 lat (20 : 2 = 10) albo 13 dni — jeżeli jest zatrudniony co najmniej 10 lat (26 : 2 = 13). Niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia, co oznacza, że przykładowo pracownikowi zatrudnionemu krócej niż 10 lat, pracującemu na 3/4 etatu, przysługuje 8 dni urlopu wypoczynkowego (10 x 3/4 = 7,5). Przy obliczaniu okresu zatrudnienia, od którego zależy wymiar urlopu, uwzględnia się okresy poprzedniego zatrudnienia, przy czym nie mają znaczenia ewentualne przerwy w zatrudnieniu oraz sposób ustania poprzedniego stosunku pracy. Ponadto, do okresu pracy pracownika, wlicza się także określoną liczbę lat z tytułu ukończonego poziomu edukacji. I tak z tytułu ukończenia szkoły zasadniczej lub innej równorzędnej szkoły zawodowej wlicza się czas trwania nauki przewidziany programem nauczania, nie więcej jednak jak 3 lata; z tytułu ukończenia średniej szkoły zawodowej — przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, nie więcej jednak niż 5 lat; z tytułu ukończenia średniej szkoły zawodowej dla absolwentów zasadniczych (równorzędnych) szkół zawodowych - 5 lat; z tytułu ukończenia średniej szkoły ogólnokształcącej — 4 lata; z tytułu ukończenia szkoły policealnej — 6 lat; z tytułu ukończenia szkoły wyższej — 8 lat. Warto nadmienić, że okresy te nie sumują się.

Termin udzielenia urlopu

Pracodawca ma obowiązek udzielenia pracownikowi urlopu wypoczynkowego w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał prawo do tego urlopu. Nie ma przeszkód, by  na wniosek pracownika urlop został podzielony na części, z tym jednak ograniczeniem, że co najmniej jedna jego część powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych.

Termin urlopu ustala pracodawca w planie urlopów (dotyczy to pracodawców, u których działają organizacje związkowe) albo w drodze porozumienia z pracownikiem. W obu przypadkach pracodawca powinien wziąć pod uwagę wnioski pracowników dotyczące preferowanego terminu urlopu, mając jednocześnie na względzie konieczność zapewnienia normalnego toku pracy. Jeżeli urlop nie zostanie wykorzystany w ustalonym terminie, pracodawca obowiązany jest udzielić pracownikowi urlopu najpóźniej do 30 września następnego roku kalendarzowego.

Wypoczywasz i zarabiasz

Za czas przebywania na urlopie wypoczynkowym pracownikowi należy się wynagrodzenie, jakie otrzymałby, gdyby w tym czasie pracował. Jeżeli część wynagrodzenia stanowią składniki zmienne (a więc np. premie, dodatki za pracę w godzinach nadliczbowych, dodatki - funkcyjny, za staż pracy, za pracę w warunkach szkodliwych, za pracę nocną, itd.) wówczas przy obliczaniu wynagrodzenia urlopowego uwzględnia się w tym zakresie przeciętne wynagrodzenie w okresie 3 miesięcy poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu. W przypadku, gdy wysokość zmiennych składników wynagrodzenia podlega znacznym wahaniom, istnieje możliwość obliczania wynagrodzenia urlopowego przy uwzględnieniu przeciętnego wynagrodzenia z ostatnich 12 miesięcy poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu.

Podobne artykuły:


Łukasz Lipski - prawnik EGD Sp z o.o. Europejska Grupa Doradcza Sp z o.o.