Magiczne słowo

Magiczne słowo Image courtesy of KROMKRATHOG/FreeDigitalPhotos.net

Sztuka asertywności to umiejętność stanowczego wyrażania swojego zdania, także odmawiania na prośby innych, jednocześnie nikogo przy tym nie urażając.

Różnorodne lęki, pojawiające się w życiu codziennym, strach przed odrzuceniem, przyjmowanie na siebie roli ofiary lub po prostu obawa przed powiedzeniem komuś „nie”, powodują, że często jesteśmy wykorzystywani. O ile w życiu prywatnym możemy nie odczuwać w związku z taką postawą problemów, o tyle w życiu zawodowym zbytnia uległość lub agresja urasta do rangi katastrofy. Asertywność w życiu zawodowym odgrywa bowiem niezwykle ważną rolę, stanowiąc niejednokrotnie „być albo nie być” danej osoby w organizacji.

Podam przykład

Bardzo miła i pomocna znajoma pracuje w dużej, międzynarodowej korporacji świadczącej usługi doradcze. Zdarzyło jej się, że z 4 pracujących sekretarek 3 udały się na urlopy i zwolnienia lekarskie, a ona pozostała sama w dziale, który obsługiwał kilkanaście osób. Pierwsze dni okazały się gehenną, gdyż starała się sprostać wszystkim stawianym wobec niej oczekiwaniom.

Podobne artykuły:

Trzeciego dnia dokumenty zaczynały się piętrzyć coraz wyżej na biurku, tłum interesantów wcale się nie zmniejszał, a terminy zaczynały coraz bardziej gonić. Znajoma, mimo iż nigdy tego dotychczas nie robiła, udała się zdecydowanym krokiem do szefa i poprosiła o pomoc.

Stwierdziła że musi uświadomić swojemu zwierzchnikowi, że albo zacznie kategorycznie odmawiać podejmowania się kolejnych zadań, nie wykona swoich obowiązków na czas albo otrzyma pomoc i terminy zostaną dotrzymane. Oczywiście uzyskała oczekiwane wsparcie, którego udzielenie okazało się bardzo proste (zatrudniono pracowników czasowych).

Wystarczyło upomnieć się o swoje prawa, przyjąć postawę asertywną i w jasny sposób ją zakomunikować. Nie stanowiło rozwiązania odmawianie osobom przychodzącym do sekretariatu po pomoc, ponieważ taka była rola tej komórki. Ryzyko, iż skargi na jej osobę zaczną wpływać do przełożonego od klientów wewnętrznych i zostanie ona przedstawiona w negatywnym świetle było zbyt duże. Skutecznym rozwiązaniem okazało się przerzucenie odpowiedzialności na przełożonego – od tego on jest.

Asertywność? Można jej się nauczyć!

Na szczęście, asertywności można się nauczyć. Studiowanie podręczników z tego zakresu jest pomocne, jednak najlepiej uczestniczyć w szkoleniu, które pomoże przełamać własne bariery w praktyce. Ucząc się asertywności należy uwierzyć we własne prawa wobec osób trzecich.

Oto kilka przykładów „praw ogólnych” według Terry Gillena: Terry Gillen Asertywność, Wydawnictwo PETIT, Warszawa sierpień 1999 r. Masz prawo: 

  • do ostatecznych osądów własnych myśli, zachowań i emocji,
  • do bycia traktowanym z szacunkiem,
  • do wyrażania swoich potrzeb i uczuć,
  • do posiadania i wyrażania opinii,
  • do bycia wysłuchanym,
  • do bycia niedoskonałym,
  • do popełniania błędów, jak każda inna istota ludzka,
  • do dobrej opinii o sobie,
  • do kierowania się emocjami zamiast logiką w podejmowaniu niektórych decyzji, zgodnie w własną wolą,
  • do wysuwania czasami siebie na plan pierwszy.

Rozmawiając o prawach, niezmiernie łatwo jest popaść w skrajność i próbować interpretować większość z nich wyłącznie na swoją korzyść. Jak twierdzi Terry Gillen w swojej książce, dobrze jest trzymać się trzech zasad: 

1. Mieć świadomość, że prawa wiążą się z odpowiedzialnością.

2. Jeśli chcesz korzystać z prawa bycia wysłuchanym, przyjmujesz na siebie odpowiedzialność wysłuchania innych ludzi.

3. Nigdy nie zapominaj, iż inni ludzie też mają prawa.

4. W dyskusji z szefem możesz domagać się prawa uczciwego traktowania, ale jednocześnie Twój szef ma prawo bezpośredniego skomentowania Twojej pracy lub zachowania.

5. Miej stale w pamięci trzy pytania kontrolne, które pomogą Ci ocenić, czy rozdzielając prawa między siebie i tę drugą osobę, zachowałeś równowagę:

  • Gdybyś był tą drugą osobą, czy nadal uważałbyś, że prawa zostały przyznane uczciwie?
  • Czy prawa nakreślone przez Ciebie, prowadzą do pozytywnej autorozmowy i asertywnych zachowań?
  • Czy wynik będzie dokładnym odzwierciedleniem praw zarówno Twoich, jak i tej drugiej osoby?

Na zakończenie chciałbym, aby osoby starające się zmienić swoje zachowanie na asertywne, dały sobie nieco czasu na wprowadzenie w życie nowej postawy. Osoby, które cechuje postawa bierna jeżeli w miarę szybko nie uzyskają rezultatów swojego asertywnego zachowania, szybko dają za wygraną.

Natomiast osoby skłonne do agresji zaogniają sytuacje, ponieważ nie osiągnęli oczekiwanych wyników w szybkim czasie. Tym wszystkim osobom radzę korzystanie z technik ułatwiających kontrolę nad własnymi uczuciami, upierania się przy swoim oraz przedstawiania osobom trzecim kontrowersyjnych kwestii.

Podobne artykuły:



HPR Group HPR Group Sp. z o.o.