Odroczone płatności plagą polskiego MSP

Odroczone płatności plagą polskiego MSP nf.pl

7 na 10 firm w Polsce skarży się na problemy z odroczonymi płatnościami. Przeciętny termin oczekiwania na zapłatę w gospodarce wynosi blisko 14 tygodni. Efektem są wyższe koszty funkcjonowania i wstrzymywanie inwestycji.

Dane z opublikowanego właśnie badania organizacji certyfikującej przedsiębiorców Rzetelna Firma* nie pozostawiają wątpliwości. Odroczone płatności generują w Polsce ogromne koszty i stanowią duże obciążenie dla firm. Niemal co drugi badany wystawia rachunki z przedłużonym terminem zapłaty dla ponad 76 proc. stałych klientów. W co trzeciej firmie kontrahenci spóźniający się z rozliczeniami stanowią nawet 20 proc. wszystkich partnerów biznesowych. Problem najbardziej odczuwają małe firmy zatrudniające od 10 do 49 osób.

Duże koszty małych firm

Takie liczby to kłopot dla całej gospodarki. Koszty, jakie przedsiębiorcy ponosili z powodu faktur z długim terminem płatności i niezapłaconych w terminie są znaczące. Najbardziej funkcjonowanie obciążały w przypadku mikro przedsiębiorców (7,8 proc. wszystkich kosztów funkcjonowania).

– Indeks Należności Polskich Przedsiębiorstw, który mierzy poziom zatorów płatniczych, jest silnie skorelowany ze wzrostem PKB. W Krajowym Rejestrze Długów mamy zarejestrowane ponad 800 tys. niezapłaconych faktur o wartości 5,4 mld zł – mówi Adam Łącki, prezes zarządu Krajowego Rejestru Długów Biura Informacji Gospodarczej.

Odsetek firm wskazujących w badaniu Portfel należności polskich przedsiębiorstw**, że opóźnione płatności stanowią dla nich barierę w prowadzeniu działalności gospodarczej, wynosi aż 52 proc. wszystkich polskich firm. Najczęściej wymienianą konsekwencją zatorów płatniczych było niepłacenie innym przedsiębiorcom (31,4 proc. wskazań w badaniu) oraz wstrzymywanie inwestycji (27,2 proc. wskazań). W 2015 r. istotne pogorszenie sytuacji nastąpiło w sektorze mikro przedsiębiorców.

Problemy z płatnościami stworzyły nowy rynek

Skali problemu dowodzi też dynamicznie rosnący rynek usług faktoringowych. Jak działa? Firma, która wystawia fakturę z długim terminem płatności zgłasza ją do faktora, który od razu wypłaca większą część należności, a pozostałe 10-15 proc. w momencie uregulowania płatności przez odbiorcę towaru czy usługi. Za to pobiera prowizję. Dane o szybkim rozwoju branży potwierdzają, jakim problemem są odroczone płatności – w ostatnich latach rynek usług faktoringowych rozwijał się w tempie kilkunastu procent rocznie. Po pierwszym kwartale tego roku obroty firm faktoringowych zrzeszonych w Polskim Związku Faktorów (który i tak nie agreguje całego rynku) wyniosły 35 mld zł i były o 15,4 proc. większe niż rok wcześniej w tym samym okresie. Nowi gracze w branży bez większych problemów zdobywają klientów – firm szukających taniego i prostego finansowania odroczonych płatności.

– Zgłaszają się do nas różni przedsiębiorcy, od mikro po dużych – odroczone płatności są problemem dla wszystkich. Hamują rozwój firm, w wielu przypadkach są zagrożeniem dla bieżącej wypłacalności. Faktoring daje im możliwość rozwoju, nie obciążając jednocześnie bilansu kredytem czy pożyczką – ocenia Piotr Gąsiorowski – prezes zarządu eFaktor S.A.

Faktoring wspiera też przedsiębiorców lub wręcz zdejmuje z nich znaczącą część obowiązku monitorowania portfela należności i obsługi zobowiązań. To szczególnie cenne w przypadku małych firm bez rozbudowanych struktur księgowych, bo przedsiębiorcy cierpią nie tylko ze względu na brak środków na koncie, ale i w skutek większych kosztów monitorowania płatności i związanych z tym prac administracyjnych.

– Stosowanie odroczonych terminów płatności jest praktyką powszechną, ale dotyczy przed wszystkim stałych klientów. Po części wynika to ze słabej pozycji najmniejszych firm w kontaktach z dużymi kontrahentami, ale też i mniejszej staranności w doborze klientów. Tu również swoją istotną rolę pełni faktoring weryfikując należności i pośrednicząc pomiędzy kontrahentami. Szczególnie w przypadku współpracy z długoletnimi partnerami – przedsiębiorcy miewają skrupuły w ponawianiu monitów o płatność – dodaje Piotr Gąsiorowski z eFaktor.

*Badania przeprowadzone przez Keralli Research na zlecenie Rzetelnej Firmy, próba 600 małych i średnich przedsiębiorstw, marzec 2016.

** Badanie Portfel należności polskich przedsiębiorstw, próba reprezentatywna dla całej gospodarki - 1612 firm, kwiecień 2015.

Brandscope Piotr Gąsiorowski