Zanim założysz własną firmę

Zanim założysz własną firmę Svilen Milev (stock.xchang)

Wielu etatowców nieraz zastanawia się na własnym biznesem, własną firmą. Na co zwrócić uwagę?

To, czy pomysł będzie wymagał dużego czy niewielkiego kapitału, ma ogromne znaczenie. W sytuacji gdy nie posiadasz dużej rezerwy finansowej, lepiej nie rozpoczynaj od kredytu. Jako nowo powstały na rynku podmiot będziesz dla kredytodawcy jak czysta kartka papieru. Duża część twojego entuzjazmu i energii zostanie spożytkowana na przekonanie go, że może się nie obawiać o swoje pieniądze. Istnieje przecież co najmniej kilka innych, dostępnych dla ciebie, źródeł finansowania. Dokonaj wnikliwej analizy niżej omówionych pokrótce możliwości pozyskania środków finansowych, a może znajdziesz sposób na pokonanie poważnej przeszkody na drodze do sukcesu

Własne fundusze

Zanim w twoim przedsięwzięciu ulokują pieniądze inni, ty sam musisz to zrobić. Im większy jest stopień zaangażowania własnych środków, tym większa jest twoja karta negocjacyjna. Większość potencjalnych inwestorów, zanim zaryzykuje własny kapitał w cudzy interes, zechce ustalić, jak bardzo ryzykuje sam zainteresowany.

Oczywiście możesz mieć bardzo skromne środki własne lub nie mieć ich wcale. Ale nawet w takiej sytuacji możesz zastanowić się, czy masz we własnym majątku takie aktywa, które mógłbyś zamienić na gotówkę. Zadaj sobie pytanie: „Czy jestem tak przekonany o powodzeniu mojego przedsięwzięcia, że jestem gotów sprzedać samochód lub nawet mieszkanie, jeździć przez rok lub dwa tańszym samochodem lub mieszkać w wynajętym mieszkaniu, po to, by po tym okresie powrócić do poprzedniego standardu majątkowego?”.

Jeżeli obawiasz się takiego kroku, to łatwiej zrozumiesz obawy inwestorów, którzy ryzykują dla zupełnie obcego człowieka, jakim dla nich jesteś. No cóż, jeżeli nie masz takiego majątku, który mógłbyś spieniężyć, zawsze możesz przeliczyć wartość własnej pracy, jako twój wkład do rozkręcenia pomysłu. W takiej sytuacji łatwiej znajdziesz inwestora, któremu odstąpisz udział w zysku, niż inwestora, który pożyczy tobie kapitał na z góry określony procent i czas jego zapłaty.

Działalność w drodze do celu

Jest jeszcze jedna możliwość zdobycia własnych środków finansowych, nad którą należy się zastanowić. Jest to działalność pośrednia, którą wykonujesz po to, by zgromadzić kapitał na rozkręcenie biznesu właściwego. Rzeczą jasną jest, że ta działalność pośrednia musi być niskonakładowa. Może jesteś specjalistą w jakiejś dziedzinie i mógłbyś udzielać porad, konsultacji czy też prowadzić szkolenia? Bez względu na to, co by to nie było, nie możesz zatracić z oczu celu, czyli tej działalności, na którą chcesz zebrać fundusze. Przy okazji miałbyś sposobność przećwiczyć pewne mechanizmy gospodarcze charakterystyczne dla różnych form działania.

Rodzina i przyjaciele

Jest to jedno z najbardziej kuszących źródeł finansowania. Prawdopodobnie dlatego, że znajduje się niemal na wyciągnięcie ręki. Poza tym rodzina i przyjaciele, to osoby, które są w stanie obdzielić cię dużym stopniem zaufania i chętniej powierzą tobie gotówkę niż obcy bankier. Ale nie zapędzaj się. Łatwo sobie wyobrazić, co mogłoby się stać z więzami rodzinnymi lub przyjacielskimi, gdy zostanie powierzony tobie dorobek życia cioci, brata, przyjaciela domu itp., a tobie po prostu się nie uda i firma upadnie. Dlatego odradzam finansowanie twoich nakładów z oszczędności całego życia, choćby chodziło o osoby najbliższe i choćby te osoby twierdziły, że wiedzą, co robią. Co innego, gdy chodzi o część takich oszczędności, której ewentualna utrata nie spowoduje frustracji i niezadowolenia. W przypadku pomyślnego rozwoju firmy, zawsze będziesz mógł zamienić gotówkę inwestorów rodzinnych na udziały w twojej dobrze zapowiadającej się firmie.

Kredyt kupiecki

W większości branż możliwy jest tzw. kredyt kupiecki, to znaczy zakupy towarów lub usług, za które płaci się w terminie późniejszym, ale nie wcześniej niż termin osiągnięcia przychodu z tychże towarów lub usług. Na przykład kupujesz towar handlowy za 1000 zł. Ale nie płacisz za niego w dniu odbioru towaru. Masz 30 dni na zapłatę. Sprzedajesz ten towar, który kupiłeś za nie swoje pieniądze. Powiedzmy, że sam też otrzymasz pieniądze za sprzedany towar w ciągu 14 dni. Masz zatem jeszcze drugie tyle czasu na ewentualne wykorzystanie tej gotówki lub rezerwę czasową w przypadku przedłużenia terminu uregulowania należności. Spróbuj zatem wynegocjować taki kredyt ze swoimi dostawcami, zwracając się wprost do nich. Musisz przedstawić się jako wiarygodny partner. Twoim atutem jest to, że stanowisz jeszcze jeden kanał dystrybucyjny dla swojego dostawcy.

Jeżeli jednak sytuacja zmusza cię do zaciągnięcia kredytu, weź pod uwagę najpierw te banki, w których już kiedyś brałeś kredyt i był on terminowo spłacony. Jest to duży plus na początku rozmów z pracownikiem banku. W ten sposób jesteś już klientem z pozytywną historią. Następnym dobrym posunięciem jest założenie rachunku firmowego w tym banku. Po pierwsze, banki zarabiają właśnie na pożyczaniu zdeponowanych na kontach pieniędzy, a po drugie, będą miały bezpośredni wgląd w przepływ środków finansowych.

Kredyt bankowy

Przemyśl i przygotuj odpowiedzi na następujące zagadnienia, bo są to standardowe pytania zadawane przez banki:

  • Jaką masz zdolność kredytową (tzn. jaka kwota kredytu jest bezpieczna dla banku)? Z reguły preferowany jest stosunek długu do wartości aktywów (majątku firmy) lub do majątku osobistego w relacji 2 do 1. Oznacza to, że całość zobowiązań bieżących stałych, takich jak wynagrodzenia pracownicze, podatki, dzierżawa lokalu, rata kredytu itp., są dwa razy większe od aktywów twojej firmy. Zdarzają się banki, które akceptują wyższy stosunek długu do majątku. Zależy to od ogólnej polityki finansowej lub świadczonych usług danego banku. Bank może być, poza tradycyjnym udzielaniem pożyczek, instytucją wspierającą przedsięwzięcia o dużym stopniu ryzyka. Zdarza się także połączenie usługi kredytowej z kupnem udziałów przez bank. Wtedy bank jest częściowo kredytodawcą, a częściowo instytucją inwestycyjną.
  • Czy masz dokumenty obrazujące twoją przeszłość jako przedsiębiorcy? Mogą to być np. zeznania podatkowe za ostatnie trzy lata.
  • Czy możesz udokumentować twój stan posiadania majątku (najlepiej firmowego)? Jeżeli nie masz historii w prowadzeniu własnej firmy, to oczywiście nie będziesz miał czym się okazać w banku. Jeżeli w dodatku nie masz dużych zasobów finansowych, to masz podwójnie dłuższą drogę do celu. Wiadomo – lepiej być zdrowym i bogatym niż chorym i biednym. Ale to jeszcze nie kres twoich możliwości. Chyba najważniejsza w drodze do własnej firmy jest twoja determinacja w poszukiwaniu drogi i przezwyciężaniu przeszkód. Twoja koncepcja na firmę powinna zawierać się w kolejnym dokumencie, którego zażądają w banku.
  • Czy posiadasz biznesplan zawierający projekty finansowe?

Biznesplan

Poza doświadczeniem w interesach i majątkiem, których możesz nie mieć, nie wolno tobie nie posiadać dobrze przemyślanego projektu, w którym tylko brak gotówki jest przeszkodą do rozwoju firmy.

Poza tym bank będzie zainteresowany, co proponujesz jako zabezpieczenie kredytu, ile dokładnie środków pieniężnych potrzebujesz i jak je chcesz spożytkować, jak będziesz chciał spłacać zaciągnięty dług. Pytań będzie na pewno jeszcze więcej. Bankowcy mają już spore doświadczenie w swojej branży i potrafią wskazać na niepokojące ich symptomy. Są bardzo konkretni i nie zadowolą ich twoje przeczucia lub nadzieje.

Faktoring

W branżach niskonakładowych, szczególnie z zakresu usług niematerialnych (opartych na sprzedaży własnej wiedzy lub umiejętności), ale także i innych, gdzie mógłbyś się obyć bez dofinansowania z zewnątrz, zabójczy jest nieterminowy spływ gotówki lub jej utrata w wyniku różnych działań twoich kontrahentów. Zmuszony jesteś do poszukiwania dodatkowych źródeł finansowania, ograniczasz lub przestajesz inwestować w twoją firmę, stajesz się nieterminowym płatnikiem, w końcowym stadium nie masz płynności finansowej.

Radą na taki stan rzeczy są firmy faktoringowe, które zdejmują problem związany ze wszystkimi wymagalnymi wierzytelnościami, przekazując tobie w określonych na fakturach terminach pieniądze po potrąceniu swojej prowizji. Prowizja ta jest z reguły wyższa niż prowizja banku oferującego podobną usługę. Wynika ona z faktu, iż faktor przejmuje na siebie ryzyko strat, jeżeli wierzytelności nie odbierze od dłużników firmy. Bank z reguły nie oferuje takiej opcji.

Zatem można powiedzieć, że w pewnym sensie firma faktoringowa stanowi źródło finansowania twojej firmy, ponieważ pieniądze wpływają regularnie w określonych terminach, a pozornie utracona wartość prowizji często jest niższa od łącznej wartości twojego straconego czasu, telefonów i pism do opornych dłużników, wreszcie odsetek od własnych zobowiązań płaconych po terminie.

Franchising

Innym sposobem finansowania działalności jest franchising. Ta forma opiera się na środkach finansowych partnerów chcących współpracować w twoim własnym biznesie. Ma zastosowanie przy założeniu, że twój produkt, towar lub usługa będzie sprzedawany w kilku miejscach. Miejsca te musiałbyś wyposażyć przed otwarciem, a później zatrudnić pracowników.

Znacznie mniej kosztowne jest opracowanie i rozreklamowanie twojego pomysłu, a następnie sprzedanie licencji na prowadzenie tych miejsc, tym chętnym, którzy wyposażą lokale zgodnie z twoimi zaleceniami. Głównie chodzi o wystrój zewnętrzny i wewnętrzny, ale również sposób oferowania towaru lub usługi musi łączyć wszystkie te miejsca w jedną sieć handlową. Na pewno ważna jest utrwalona marka oferowanego produktu.

Markę można jednak utrwalić poprzez liczbę tak samo wyglądających punktów sprzedaży i identyczny sposób sprzedaży. Przykładem niech będą sklepy sieci „Zielona żabka”, które działają według zasady "w jedności siła" i "niska cena, duży obrót". Handel artykułami spożywczo-przemysłowymi to nic nowego, a jednak ciągle nie brakuje nowych chętnych dysponujących odpowiednim lokalem, żeby się włączyć do sieci. Podobnie można zadziałać w mniejszej skali, np. na terenie miasta w jego różnych dzielnicach. W każdej nieznanej marce produktu musi być jakiś haczyk, który ściągnie klienta akurat do twojej sieci sklepów lub punktów usługowych.

Co uzyskuje franchinsingodbiorca, płacąc za licencję?


Przede wszystkim prawo do otwarcia i prowadzenia punktu wyglądającego podobnie jak inne punkty opatrzone zastrzeżoną nazwą. Ponadto może on liczyć na porady dotyczące wyposażenia punktu, przygotowania personelu oraz pozyskiwania oferowanego produktu. W wielu franchinsigach do punktów handlowych dostarczane są elementy wystroju zewnętrznego lub wewnętrznego. Dodatkową korzyścią jest uczestniczenie w centralnej kampanii reklamowej całej sieci.

Przedsiębiorstwa inwestujące

Korzystając z tego, co można zauważyć w przyrodzie, można przenieść na grunt biznesu współdziałanie dwóch firm, podobnych do dwóch organizmów żyjących ze sobą w symbiozie. Oba korzystają z działalności wzajemnie skierowanej. Poszukując inwestora dla twojej firmy, zadaj sobie pytanie: „Która z firm mogłaby skorzystać, gdyby mój pomysł się powiódł”? Tu przywołać można przykład punktów gastronomicznych McDonald's, które często lokują się w pobliżu stacji paliw koncernu BP. Korzyść obu firm z takiej „symbiozy” jest bezsporna.

Jednym z bardziej wymarzonych początków własnej firmy jest moment, w którym jesteś pracownikiem jakiegoś przedsiębiorstwa i dostrzegasz lukę na rynku produktów, które to przedsiębiorstwo wytwarza. Luka ta może polegać na tym, że nie wszędzie te produkty docierają lub też jest zapotrzebowanie na produkty nieco zmodyfikowane. Dużemu przedsiębiorstwu może się nie opłacać zapełniać te luki, ale chętnie sfinansuje działanie innej firmy, która je zapełni. Może to być właśnie twoja firma.

To źródło finansowania może oferować o wiele lepsze warunki niż większość banków. W odróżnieniu od instytucji bankowych nastawionych na zysk, przedsiębiorstwa udzielające wsparcia finansowego bardziej kładą nacisk na poszerzanie się rynku zbytu. Istnieje ewentualność wykorzystania twojego pomysłu bez twojego udziału.

W tym celu można zabezpieczyć się umową wykluczającą taką możliwość, podpisaną przed wyjawieniem twojego pomysłu. Ponadto element niezbędności twojej osoby ze względu na posiadane uprawnienia lub znaczne zaangażowanie prac nad projektem jest jeszcze lepszym zabezpieczeniem.

Finansowanie przez konsumentów

Przykładem takiego finansowania są przedsiębiorstwa budujące domy mieszkalne. Produkt ten powstaje w głównej mierze dzięki mieszkańcom, którzy wpłacając kolejne raty lub starając się o kredyty na ten cel, stanowią źródło finansowania tej inwestycji. Wpłacając z góry opłatę rocznej, półrocznej czy nawet kwartalnej prenumeraty również finansujemy, jako konsumenci, redakcję periodyku. Wszędzie tam, gdzie konsument oddalony jest od producenta i pieniądze przekazuje na odległość za pomocą pośredniczących banków, zazwyczaj dochodzi do finansowania powstającego produktu.

Fundusze unijne

Wśród źródeł finansowania nie można nie wspomnieć o funduszach unijnych, które mają pomóc w dojściu do partnerstwa przedsiębiorców polskich z przedsiębiorstwami z krajów zrzeszonych w unii. W ramach funduszy pomocowych uruchomiono największy i najdłużej działający z funduszy przedakcesyjnych – program PHARE (Poland and Hungary Assistance for Restucturing their Economies). Rozpoczął on działanie na mocy Rozporządzenia Rady Unii Europejskiej z 1989 r. Kolejnym funduszem jest program ISPA (Instrument for Structural Policies for Pre-Accession). W ramach tego programu wspiera się inwestycje w zakresie ochrony środowiska oraz transportu. Trzecim programem jest SAPARD (Special Accession Programme for Agriculture and Rural Development). Został on uruchomiony ze względu na duże braki w rozwoju gospodarczym na obszarach wiejskich na terenie wszystkich państw kandydujących. Ze środków SAPARD finansowane są ponadto inwestycje w rolnictwie i przemyśle spożywczym. Z programu SAPARD mogą korzystać gminy (drogi, oczyszczalnie ścieków), rolnicy (modernizacja gospodarstw rolnych), przedsiębiorstwa (dostosowanie produkcji żywności do norm UE, tworzenie nowych miejsc pracy).

Te trzy główne programy pomocowe uzupełniają liczne szkolenia, konferencje, konsultacje i literatura fachowa. Wszystkie one stanowią inicjatywy, których głównym celem jest pomoc strukturom administracyjnym, ale także przedsiębiorstwom dużym, średnim i małym w przygotowaniu do skutecznego konkurowania na rynkach Unii Europejskiej.

Omówione instytucje i osoby jako źródła finansowania dla twojej firmy – jeżeli zdecydują się udzielić tobie kredytu, dofinansowania czy też pomocy finansowej – to bez względu na to, jak by tego nie nazwać, uczynią tak tylko dla jednej przyczyny: ponieważ chcą zarobić pieniądze lub odnieść inną bezpośrednią korzyść. No może z wyjątkiem rodziny i przyjaciół.

I jeszcze jedno – chociaż wiele możesz zrobić, żeby wyeliminować ryzyko, to jednak musisz sobie zdawać sprawę z występowania nieprzewidzianych zdarzeń, mogących zmienić nawet najlepiej zaplanowane przedsięwzięcie. Zatem, pomimo całej arytmetyki i planowania jest jeszcze coś takiego jak łut szczęścia i wyczucie chwili.

Artykuł na podstawie książki Własna Firma – zakładanie i prowadzenie działalności

Podobne artykuły:




Wydawnictwo Forum Sp. z o. o.